Jesteś terapeutą?

Zdrowy organizm. Co jeść, aby pomóc narządom?

Wszyscy powinniśmy jeść dużo warzyw i owoców, pić odpowiednią ilość wody czy ograniczać żywność przetworzoną. Jednak borykając się z problemami kości, stawów bądź poszczególnych narządów, warto sięgać przede wszystkim po produkty, które szczególnie sprzyjają utrzymaniu ich w zdrowiu.

22 luty 2018
Artykuł na: 6-9 minut dieta zdrowa żywność
Zdrowe zakupy

Skóra

Niezbędne składniki nienasycone kwasy tłuszczowe, witaminy D, C, A, E i B3.

Ogólne wytyczne do zachowania odpowiedniego nawilżenia i jędrności konieczne jest wypijanie dużej ilości wody (co najmniej 2 l dziennie) oraz uzupełnianie niedoborów antyoksydantów, ponieważ wolne rodniki powodują przesuszenie i przyspieszają starzenie się skóry, ale i przyczyniają się do jej chorób (takich jak bielactwo, łuszczyca i rumień)1.

Co jeść woda i zielona herbata; warzywa (dynia, papryka, biała kapusta, szpinak, pomidory); drożdże; ryby; ciemnopomarańczowe owoce i awokado; orzechy i pestki dyni.

Czego unikać alkoholu i papierosów, ostrych przypraw; żywności wysokoprzetworzonej; alergenów (np. krowiego mleka, jajek).

Ziołowe wsparcie oprócz stosowanych zewnętrznie okładów i olejów można przyjmować miłorząb japoński oraz pić napary z ziela przywrotnika pospolitego, skrzypu, pokrzywy lub nagietka.

Kości

Niezbędne składniki wapń, fosfor, magnez, witaminy D3, K2, C i A, kwas alfa-liponowy, kwasy omega-3.

Ogólne wytyczne przede wszystkim unikanie niedoborów składników budujących tkankę kostną (co pozwala zachować wytrzymałość i prawidłową strukturę kości)2. Należy zwrócić uwagę na odpowiednie proporcje wapnia i fosforu w diecie (1,5:1).

Co jeść zielone i kapustne warzywa (jarmuż, brokuł, brukselka); pomidory; rośliny strączkowe (soja, soczewica, fasola); produkty owsiane i pełnoziarniste; kasza gryczana; mleko i jego przetwory - również fermentowane (kefiry, maślanki, sery podpuszczkowe); jajka (zwłaszcza żółtka); kurza wątroba; łosoś, sardynki, śledzie i tłuszcze rybie (np. tran).

Czego unikać nadmiaru alkoholu i kofeiny; szczawianów; produktów z pszenicy; żywności przetworzonej (gazowanych napojów, gotowych dań mrożonych i typu fast food).

Ziołowe wsparcie wyciągi z chmielu zwyczajnego; berberyna.

Oczy

Niezbędne składniki luteina, zeaksantyna, kwasy omega-3, cynk, koenzym Q10, witaminy A, E, C i D3.

Ogólne wytyczne należy uzupełniać rosnące z wiekiem niedobory przeciwutleniaczy, które zapobiegają zaburzeniom widzenia4. Z kolei kwasy omega-3 chronią przed zmęczeniem wzroku, jaskrą i zwyrodnieniem plamki żółtej5.

Co jeść warzywa bogate w luteinę i zeaksantynę (jarmuż, szpinak, kapusta włoska, natka pietruszki, brokuł, kukurydza, groszek zielony, papryka); tłuste ryby (tuńczyk, łosoś, pstrąg, makrela i dorsz); jajka i pieczywo pełnoziarniste; awokado; orzechy; produkty zbożowe i kasze; marchew; pomidory; brzoskwinie.

Czego unikać nadmiaru węglowodanów (powyżej 200 g dziennie) i produktów o wysokim indeksie glikemicznym (jak cukierki i ciasta, herbatniki, miód, ziemniaki, biały ryż, białe pieczywo)6.

Ziołowe wsparcie ekstrakt z borówki czernicy; miłorząb japoński; wyciąg z ziela świetlika.

Serce

Niezbędne składniki magnez, potas, chrom, miedź, kwasy omega, koenzym Q10, L-karnityna, witaminy D, C, E i z grupy B, N-acetylocysteina (NAC).

Ogólne wytyczne zaleca się dietę śródziemnomorską - obniża ona ryzyko zdarzeń sercowych o 30%7. Duże spożycie nienasyconych kwasów tłuszczowych (NNKT), antyoksydantów, warzyw, owoców i błonnika (27 g dziennie) normalizuje ciśnienie i zapobiega zawałom8.

Co jeść ryby, oliwa z oliwek i olej rybi; orzechy i ziarna; rodzynki; świeże warzywa i owoce (pomidory, por, kapusta, brokuł, sałata, awokado, jabłka i gruszki); gorzka czekolada (źródło magnezu); rozsądne ilości czerwonego wina; rośliny strączkowe; zielona herbata; produkty pełnoziarniste.

Czego unikać ryb hodowlanych (skażonych odpadami przemysłowymi i rtęcią, zwłaszcza mieczników i tuńczyków); homogenizowanych lub pasteryzowanych niskotłuszczowych produktów nabiałowych oraz przetworzonych, rafinowanych i o wysokim indeksie glikemicznym; tłuszczów trans.

Ziołowe wsparcie wyciągi z głogu dwuszyjkowego i żarnowca miotlastego; imbir i czosnek; miłorząb dwuklapowy; migdałecznik Arjuna; kora z berberysu zwyczajnego.

Wątroba

Niezbędne składniki witaminy z grupy B, C i E, sylimaryna, betaina, kurkumina, adiponektyna, N-acetylocysteina.

Ogólne wytyczne nieprawidłowa praca hepatocytów pogarsza metabolizm tłuszczu i węglowodanów, stąd należy ich unikać, podobnie jak produktów wysokokalorycznych, ciężkostrawnych, smażonych i wydymających9. Zaleca się za to duże ilości błonnika, antyoksydantów, wielonienasyconych kwasów tłuszczowych i witamin10. Dieta wątrobowa służy również pęcherzykowi żółciowemu.

Co jeść warzywa gotowane na parze (kalafior, szpinak, buraki, pomidory, marchew); ryby, oliwa z oliwek i produkty bogate w kwasy omega; pyłek pszczeli; świeżo wyciśnięty sok z surowego bura ka; sok z grejpfruta i z brzozy.

Czego unikać tłuszczów trans; fruktozy i syropu fruktozowego; wysokoprzetworzonej żywności (zwłaszcza typu fast food i obfitującej w tłuszcze nasycone); alkoholu; czerwonego mięsa; słodyczy; tłustego mleka i nabiału (np. serów pleśniowych i żółtych); suszonych owoców, gruszek, śliwek i agrestu.

Ziołowe wsparcie przyprawy pobudzające wydzielanie soków trawiennych (majeranek, tymianek, oregano, jałowiec, mięta, kminek); nasiona ostropestu plamistego; wyciąg z pędów karczocha zwyczajnego; sok z rzodkwi zwyczajnej. Przy kłopotach z pęcherzykiem dodatkowo zioła żółciopędne: kwiat kocanki i jarzębiny, ziele rdestu ptasiego, krwawnika i dziurawca, owoc i liść czarnego bzu.

Nerki i pęcherz moczowy

Niezbędne składniki magnez, potas, wapń, kwasy omega-3.

Ogólne wytyczne przy tendencji do chorób układu moczowego (zapalenie pęcherza, kamica nerkowa, stany zapalne) kluczowa jest dieta obfitująca w wodę i warzywa alkalizujące - wspomaga ona diurezę, przemianę materii oraz wydalanie szczawianów. Należy też unikać produktów zatrzymujących wodę (np. sodu) oraz zakwaszających11.

Co jeść duże ilości wody niegazowanej (przy kamicy nerkowej nawet do 4-5 l dziennie); piwo (do 250-500 ml dziennie)12; sok z cytryny (0,5 szklanki dziennie); surowa pietruszka (natka i korzeń); żurawina (surowe owoce lub sok); suszone morele i figi; banany i awokado; nasiona słonecznika i pestki dyni; kasza gryczana.

Czego unikać nadmiaru soli (do 6 g dziennie); cukrów prostych; warzyw bogatych w szczawiany (szpinak, rabarbar, nasiona roślin strączkowych); należy ograniczyć spożycie mięsa (do 0,8 g/kg masy ciała), serów (żółtych i dojrzewających), tłustych ryb (zwłaszcza wędzonych), konserw i kiszonych ogórków.

Ziołowe wspomaganie wodne i wodno-alkoholowe wyciągi z liści brzozy; skrzyp polny i melisa; napar z liści porzeczki, owoców dzik iej róży lub jałowca pospolitego.

Stawy

Niezbędne składniki glukozamina i chondroityna, kwas hialuronowy, wapń, kurkumina, bromelaina.

Ogólne wytyczne dieta przeciwzapalna pomaga zapobiegać wielu schorzeniom reumatycznym, podobnie jak sięganie po produkty utrzymujące równowagę mikroflory jelitowej3.

Co jeść warzywa (brokuł, buraki, jarmuż, fenkuł, kalarepa, marchew, patison, por, pietruszka, seler, szpinak, brukselka, cykoria); drób i ryby; produkty alkaliczne i duże ilości wody; kiszonki (źródło probiotyków).

Czego unikać mleka i nabiału; kukurydzy; soi, pszenicy; czerwonego mięsa; słodyczy i cukru; produktów przetworzonych i smażonych.

Ziołowe wsparcie olej i nasiona czarnuszki; imbir; Pycnogenol; proszek z owoców dzikiej róży; ekstrakt z diabelskiego pazura.

Bibliografia

  1. Post Derm Alergol 2003; 20: 98-105; Aptekarz Polski 2015; 106 (84): 19-22; Indian J Dermatol 2009; 54: 357- 360; Int J Dermatol 2004; 43 (1): 1-5
  2. Eur J Pharmacol 2008; 580: 70-9; Menopause 2006; 13: 340-67
  3. Rheumatology 2003; 42 (11): 1419-20
  4. JAMA 2994; 272 (18): 1413-1420; Assoc Rev Wision Opthamol 2001; 42: S234
  5. Opthalmology 2013; 120 (11): 2191-2196
  6. Am J Clin Nutr 2005; 81: 1411-1416; Am J Clin Nutr 2007; 86: 1502-1508N
  7. Engl J Med. 2013; 368: 1279-90
  8. Lancet 2002; 359: 1969-74; Hypertension 2001; 38: 821-6
  9. Hepatology 1996; 6: 1412; Nat Rev Gastroenterol Hepatol 2010; 7: 251-64
  10. Hepatology 2003; 37: 909-916
  11. I Am Soc Nephrol 2004; 15: 3225-32; L Urol 1996; 155: 839-43; Arch Int Med. 2004; 164: 885-91
  12. Am J Epidemiol 1990; 150: 187-94
Wczytaj więcej
Zapisz się i odbierz wybrany magazyn gratis!
Zapisz się i odbierz prezent
Nasze magazyny